Mr. Visserplein
Wat is de akoestische waarde van de publieke ruimte?
Soundtrackcity onderzoekt samen met een groep betrokken bewoners en het Centre for Urban Studies (CUS) van de Universiteit van Amsterdam (UvA) hoe stadsgeluid op een positieve manier kan bijdragen aan het verblijfsklimaat van de stad.
Mr. Visserplein
Wat is de akoestische waarde van een publieke ruimte?
Soundtrackcity onderzocht samen met een groep betrokken bewoners en het Centre for Urban Studies (CUS) van de Universiteit van Amsterdam (UvA) hoe stadsgeluid op een positieve manier kan bijdragen aan het verblijfsklimaat van een stedelijke plek.
Mr. Visserplein, Amsterdam - foto Schlijper
Geluid als fundamentele waarde van de buitenruimte
Om het onderzoek op een zinvolle manier te doen en om een methode van werken te ontwikkelen die in de toekomst in meer steden locaal kan worden toegepast is gekozen om te werken op een specifieke plek, het Mr. Visserplein in Amsterdam.
In de stadsontwikkeling staat geluidsbeleving van de publieke ruimte niet echt op de kaart. Dat is een gemiste kans, omdat in een ruimte die goed klinkt mensen graag willen zijn.
De uitdaging voor stadsontwerp is daarom om geluid niet langer alleen te beschouwen als een storende factor, maar als een essentieel aspect van de ruimte. Hoe een (buiten)ruimte klinkt kan door stedenbouwers en architecten bewust worden mee genomen bij de vormgeving van de stad. Doordat dit vooralsnog te weinig gebeurt, is de klank van de ruimte nu veelal een toevallige uitkomst.
Dit onderzoek heeft als doel om beleidsmakers te overtuigen dat het noodzakelijk is om aandacht te besteden aan de klank van stedelijke ruimtes, en dat ontwerpers opdracht krijgen voor een welbewuste ‘geluidsplanning’.
Hoe ontwerp je een plek in de stad die goed klinkt?
Om deze vraag te kunnen beantwoorden is het allereerst nodig om te rade te gaan bij bewoners en gebruikers van de plek. Zij zijn de belangrijkste belanghebbenden en door langdurige ervaring met de ruimte hebben zij unieke expertise over de klank van de plek.
Tijdens Crowdsourcing Mr. Visserplein is een hanteerbare methode ontwikkeld om met locale experts een plek in de stad te beoordelen door te luisteren. Deze methode kan ook in andere steden worden toegepast om geluidsbeleving van een plek te onderzoeken.
De volgende uitdaging is hoe we deze kennis het beste toegankelijk kunnen maken voor professionals binnen de stedelijke ontwikkeling. Dat is iets wat we in de jaren 2018 en verder zullen aangaan met interdisciplinaire teams van kunstenaars, wetenschappers en bewoners!
Wat is er gedaan?
Met een groep van 22 betrokken bewoners rond het Mr. Visserplein heeft Soundtrackcity de geluidsruimte van het plein in kaart gebracht door te wandelen en te luisteren. Doel was om twee fundamentele aspecten van de openbare ruimte ter plaatse te onderzoeken, die nog te weinig worden meegewogen in stadsontwikkeling.
1. Hoe weerklinken de aanwezige geluiden in de ruimte van het plein.
2. hoe ervaren en waarderen de bewoners individueel de geluiden en de akoestiek van het plein.
Presentaties
Seminar Geluid als Stadmaker
De resultaten van het onderzoek Crowdsourcing Mr. Visserplein zijn gepresenteerd op het seminar Geluid als Stadmaker. Een seminar over ontwerpen met stadsgeluid dat Soundtrackcity in samenwerking met de UvA en de AhK (Amsterdamse hogeschool voor de Kunsten) organiseerde op 18 oktober 2017. Tijdens het seminar werd gediscussieerd over hoe de resultaten van Crowdsourcing Mr. Visserplein kunnen bijdragen aan een nieuwe stedenbouwkundige praktijk. Sprekers uit binnen- en buitenland gaven vanuit verschillende invalshoeken een toelichting op het project. Luister naar de sprekers
Expositie Sound as City Maker
Van april tot juni 2018 was in ARCAM de engelstalige expositie ‘Sound as City Maker’ te zien (én te horen!). De expositie werd geopend door de stedenbouwkundige Maurits de Hoog, voormalig hoogleraar Stedenbouwkundig ontwerpen en voormalig topambtenaar van de Amsterdamse dienst Ruimte en Duurzaamheid. Lees het openingswoord van Maurits
Vervolg
Het participatieve onderzoek Crowdsourcing Mr. Visserplein leverde waardevolle informatie over geluidsbeleving van het plein die de Gemeente Amsterdam kan gebruiken bij het herontwerpen van het plein dat nu niet goed wordt gebruikt.
Het onderzoek Crowdsourcing Mr. Visserplein was als casus binnen het innovatieprogramma ‘Percepties LeefOmgevingsKwaliteit’ (P_LOK) van het RIVM doorslaggevend om anders na te denken over het meetbaar maken van perceptie.
De binnen het project Crowdsourcing Mr. Visserplein ontwikkelde methoden zijn gepubliceerd in The Bloomsbury Handbook of Sonic Methodologies en daarmee breed toegankelijk gemaakt.

